Dudok Strijkkwartet

Meesterlijke muziek van Mozart, Tsjaikovski en Sjostakovitsj
Zaterdag 11 februari 2023
Theaterzaal Kulturhus – Aanvang 20.00 uur
Toegangskaart € 21,50
Jeugd t/m 18 jaar gratis toegang

 

Dudok Quartet Photo: Marco Borggreve

Meesterlijke muziek van Mozart, Tsjaikovski en Sjostakovitsj

Wat de symfonie is voor de orkestmuziek, is het strijkkwartet voor de kamermuziek: het genre waarin componisten in de 18e, 19e en 20ste eeuw op de toppen van hun kunnen konden presteren. De hoogste vorm waaraan elk zichzelf respecterend componist zich wel moest wagen. Maar dat betekent niet dat deze stukken droog en afstandelijk waren. Juist in het strijkkwartet konden componisten grote emoties kwijt.

Chaos in plaats van muziek
Sjostakovitsj schreef met zijn vijfde kwartet een aangrijpend stuk. De componist ondervond veel kritiek van het Stalin-bewind (“chaos in plaats van muziek!”) en werd gedwongen zijn componeerstijl aan te passen: propaganda in de vorm van klanken. Maar hij bleef toch zijn ware gevoelens uiten in werken die hij jarenlang geheim hield, zoals dit strijkkwartet, waarin hij juist het zware bestaan en de angstcultuur onder het repressieve beleid onder Stalin vertolkt. Pas na diens dood in 1953 durfde Sjostakovitsj dit werk te laten uitvoeren.
Tsjaikovski stond nog aan het begin van zijn carrière toen hij zijn strijkkwartetten schreef. De combinatie van emotionele gelaagdheid met vakmanschap die hierin te horen zijn, zouden hem later erkenning brengen en bestempelen tot de grootste Russische componist uit de Romantiek.
Voor Wolfgang Mozart was het 23e strijkkwartet juist zijn laatste. Hij schreef het een jaar voor zijn dood en in een periode waarin hij gebukt ging onder geldgebrek. Maar zelfs onder de moeilijkste omstandigheden is er bij ‘Woolfie’ ruimte voor optimisme en humor, een opgewekte start dus van het concert op 11 februari.

Dudok Kwartet
Het Dudok Kwartet is een Nederlands strijkkwartet met een indrukwekkende internationale carrière. Het was bijvoorbeeld te horen in beroemde zalen als het Konzerthaus in Wenen, de Wigmore Hall Londen, Library of Congress in Washington, het Beethovenhaus Bonn en de String Quartet Biënnale Amsterdam, naast frequente optredens in zowel het Concertgebouw als het Muziekgebouw in Amsterdam. En u herinnert zich natuurlijk hun optreden in Ruurlo in onze theaterzaal in 2019. Tijdens de coronacrisis van 2020 maakte het Dudok Kwartet een eigen vierdelige concertserie ‘Signature Sessions’, live-registratie van 17 nieuwe bewerkingen voor strijkkwartet, alsmede de publicatie van de bladmuziek van deze arrangementen. Daarnaast startte het kwartet een eigen podcastreeks, getiteld ‘Muziekverhalen’, waarin ze hun diepgravende benadering van de klassieke componisten verhalend toelichten.
De leden van het Dudok Quartet Amsterdam leerden elkaar kennen in het Ricciotti Ensemble en studeerden bij de leden van het Alban Berg Quartett aan de Hochschule für Musik in Keulen en vervolgens aan de Nederlandse Strijkkwartet Academie bij Marc Danel. Naast de Borletti-Buitoni Trust Award 2018 won het kwartet prijzen op het internationaal strijkkwartetconcours in Bordeaux en op het Joseph Joachim Internationaal kamermuziekconcours in Weimar. In 2014 ontving het kwartet de prestigieuze Kersjesprijs. Het kwartet speelt op instrumenten die ze in bruikleen hebben van het Nationaal Muziekinstrumenten Fonds (NMF); violen van Francesco Goffriller (1725) en Vincenzo Panormo (1810), een altviool van Jean-Baptiste Léfèbvre (1760) en een cello van Jean-Baptiste Vuillaume (1850).
Willem Marinus Dudok (1884 – 1974), naamgever van het kwartet, was een bekende Nederlandse architect. Ook was hij een groot muziekliefhebber: hij kwam uit een muzikale familie en componeerde in zijn vrije tijd. “Meer dan aan alle bouwkunstenaars heb ik aan de componisten te danken”, schreef hij. “Ik voel diep de gemeenschappelijke basis van de muziek en de architectuur: ze ontlenen immers beide haar waarde aan de juiste maatverhoudingen.”

Programma
Mozart – Strijkkwartet nr. 23 in F, KV 590
Tsjaikovski – Strijkkwartet nr. 2 in F, op. 22
—-
Sjostakovitsj – Strijkkwartet nr. 5, op. 92

Foto – © – Marco-Borggreve

 

Foto – © – Marco-Borggreve